Chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, Kế hoạch lựa chọn nhà thầu

Gói thầu di dời hạ tầng kỹ thuật: Chỉ định thầu rút gọn được không?

Đã đăng trên bởi Quản Trị
Số lượt xem bài viết: 237
98-so-tay-kiem-toan-xay-dung-goi-thau-di-doi-ha-tang-ky-thuat

Gói thầu di dời hạ tầng kỹ thuật dưới hạn mức: Áp dụng chỉ định thầu rút gọn hay thông thường?

Công tác giải phóng mặt bằng luôn là “điểm nghẽn” tiến độ của hầu hết các dự án đầu tư xây dựng hiện nay. Đáng mệt mỏi nhất là các gói thầu di dời hạ tầng kỹ thuật (cột điện, đường ống nước, cáp viễn thông) thường lắt nhắt, giá trị đôi khi chỉ vài trăm triệu đồng. Đối mặt với các gói thầu “bé hạt tiêu” này, nếu Chủ đầu tư bị buộc phải áp dụng quy trình chỉ định thầu thông thường – tức là phải thuê tư vấn lập Hồ sơ yêu cầu (HSYC), thành lập Tổ chuyên gia để đánh giá Hồ sơ đề xuất (HSĐX), thẩm định kết quả – thì chi phí hành chính và thời gian kéo dài gây đình trệ dự án một cách vô lý. Tình huống giải đáp dưới đây của Bộ Tài chính sẽ tháo gỡ triệt để nút thắt này.

Trích dẫn tình huống thực tế về quy trình chỉ định thầu

Hỏi:

Theo Điều 78, Nghị định số 214/2025/NĐ-CP quy định các trường hợp chỉ định thầu, trong đó:

  • Khoản 4. Gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá gói thầu không quá 500 triệu đồng; gói thầu dịch vụ tư vấn thuộc dự án có giá gói thầu không quá 800 triệu đồng, gói thầu dịch vụ phi tư vấn, hàng hoá, xây lắp, hỗn hợp thuộc dự án có giá gói thầu không quá 02 tỷ đồng.

  • Điểm c, Khoản 5. Gói thầu tư vấn, thi công di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật để phục vụ công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư; gói thầu tư vấn, rà phá bom, mìn, vật nổ để chuẩn bị mặt bằng thi công.

    Dự án đầu tư xây dựng tôi đang thực hiện bao gồm công tác giải phóng mặt bằng, trong đó chi phí di dời các công trình kỹ thuật (điện, nước, thông tin) thuộc chi phí giải phóng mặt bằng có các gói thầu (lập thiết kế-dự toán, thẩm tra, thi công di chuyển, giám sát thi công) có giá gói thầu dưới hạn mức theo Khoản 4, Điều 78 (gói thầu tư vấn dưới 800 triệu, gói thầu thi công dưới 02 tỷ) thì có được áp dụng chỉ định thầu theo Khoản 4, Điều 78 hay phải áp dụng chỉ định thầu theo điểm c, Khoản 5, Điều 78?

    Vì nếu được chỉ định thầu theo Khoản 4, Điều 78 thì sẽ được thực hiện theo quy trình chỉ định thầu rút gọn theo Khoản 2 Điều 80, nhưng nếu phải chỉ định thầu theo điểm c, Khoản 5, Điều 78 thì phải thực hiện theo quy trình chỉ định thầu thông thường theo quy định tại Khoản 1, Điều 79. Nếu phải thực hiện chỉ định thầu thông thường các gói thầu di dời công trình HTKT thì phải lập hồ sơ yêu cầu, đánh giá hồ sơ đề xuất, thẩm định hồ sơ yêu cầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu, nội dung này hiện cơ quan tôi chưa đủ năng lực (chứng chỉ) để tự thực hiện nên phải thuê đơn vị tư vấn thực hiện, nếu thuê đơn vị tư vấn đấu thầu thực hiện thì chỉ có thể chỉ định thầu rút gọn chứ không thể thực hiện chỉ định thầu thông thường được.

Trả lời:

Theo quy định tại khoản 2 Điều 80 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP, đối với gói thầu thuộc hạn mức chỉ định thầu quy định tại khoản 4 Điều 78 của Nghị định này, chủ đầu tư áp dụng quy trình chỉ định thầu rút gọn quy định tại khoản 3 Điều này. Như vậy, đối với gói thầu thuộc điểm c khoản 5 Điều 78 của Nghị định số 214/2025/NĐ-CP nhưng thuộc hạn mức chỉ định thầu theo quy định tại khoản 4 Điều 78 của Nghị định số 214/2025/NĐ-CP nêu trên thì được áp dụng hình thức chỉ định thầu theo quy trình rút gọn.

Nguồn: mof.gov.vn

Phân tích pháp lý chuyên sâu từ chuyên gia Phan Việt Hiếu

Tình huống trên là một ví dụ điển hình về kỹ thuật áp dụng pháp luật. Cán bộ thực thi thường bị bối rối khi một gói thầu đồng thời thỏa mãn nhiều điều kiện khác nhau trong cùng một điều luật. Dưới góc độ quản lý chi phí và pháp luật đấu thầu, bản chất vấn đề được bóc tách như sau:

  • Bản chất của sự nhầm lẫn: Người hỏi đang mắc kẹt giữa việc phân loại theo tính chất gói thầu (di dời hạ tầng kỹ thuật – quy định tại Điểm c Khoản 5 Điều 78) và phân loại theo quy mô gói thầu (dưới hạn mức – quy định tại Khoản 4 Điều 78). Nếu ưu tiên “tính chất”, Chủ đầu tư sẽ phải đi theo vết xe đổ của quy trình thông thường (lập HSYC, HSĐX).

  • Căn cứ tháo gỡ pháp lý: Kỹ thuật lập quy của Khoản 2 Điều 80 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP đã thể hiện rõ tư duy cải cách hành chính. Quy định này cho phép áp dụng quy trình rút gọn đối với mọi gói thầu đáp ứng điều kiện về hạn mức giá trị (quy định tại Khoản 4 Điều 78). Điều này có nghĩa là, ranh giới về “hạn mức” có giá trị chi phối và ưu tiên áp dụng hơn so với “tính chất” đặc thù của gói thầu thuộc Khoản 5. Giá trị nhỏ thì thủ tục phải nhanh gọn.

  • Lợi ích thực tiễn: Việc Bộ Tài chính khẳng định gói thầu này được áp dụng chỉ định thầu rút gọn giúp Chủ đầu tư gạt bỏ hoàn toàn gánh nặng thủ tục. Đơn vị không cần lập HSYC, không cần thuê tư vấn đánh giá năng lực nhà thầu, không tốn thời gian thẩm định kết quả. Chủ đầu tư chỉ cần gửi dự thảo hợp đồng cho nhà thầu có năng lực để thương thảo và ký kết, qua đó đẩy nhanh dòng vốn và tiến độ bàn giao mặt bằng thi công.

Lưu ý “sống còn” khi kiểm toán, quyết toán chi phí

Cởi trói về mặt quy trình lựa chọn không đồng nghĩa với việc buông lỏng quản lý hồ sơ. Rất nhiều Ban Quản lý dự án đã bị cơ quan Kiểm toán Nhà nước xuất toán chi phí di dời hạ tầng chỉ vì hiểu sai cụm từ “rút gọn”.

Chủ đầu tư cần đặc biệt ghi nhớ: Việc áp dụng quy trình chỉ định thầu rút gọn bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện tiên quyết quy định tại Khoản 2 Điều 79 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP. Cụ thể, trước khi gửi dự thảo hợp đồng cho nhà thầu, Chủ đầu tư phải có:

  1. Kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt.

  2. Kế hoạch bố trí vốn để thực hiện gói thầu.

  3. Dự toán gói thầu được phê duyệt đối với trường hợp pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực có quy định về việc lập dự toán (trong trường hợp này là pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng)

Nếu Chủ đầu tư “đốt cháy giai đoạn”, gọi nhà thầu vào thi công di dời khi chưa có Kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc chưa duyệt dự toán, toàn bộ giá trị hợp đồng đó sẽ bị coi là vi phạm pháp luật về đấu thầu, dẫn đến rủi ro bị xuất toán, không được kho bạc thanh toán hoặc xử lý vi phạm hành chính.

💡 GÓC NHÌN CHUYÊN GIA: Việc áp dụng đúng quy trình chỉ định thầu không chỉ đẩy nhanh tiến độ mà còn giảm thiểu rủi ro pháp lý khôn lường trong giai đoạn thanh tra, kiểm toán. Nếu Chủ đầu tư, Ban QLDA đang lúng túng trong khâu lập hồ sơ, quản lý chi phí giải phóng mặt bằng, hoặc cần gỡ rối quyết toán dự án, hãy liên hệ ngay với chuyên gia Phan Việt Hiếu qua Hotline hoặc để lại thông tin tại kiemtoanxaydung.vn. Chúng tôi cung cấp dịch vụ Tư vấn quản lý dự án, Quản lý chi phí và Kiểm toán độc lập chuyên sâu, bảo vệ tối đa quyền lợi hợp pháp cho đơn vị!

Phan Việt Hiếu

TRUNG TÂM ĐÀO TẠO & TƯ VẤN QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ PHAN ANH FIRM

Số lượt xem bài viết: 237
Quản Trị

Tài khoản dùng để quản trị website của bạn !