Phân tích bản chất Thời gian thực hiện dự án theo Nghị dịnh 217/2026/NĐ-CP | kiemtoanxaydung.vn

Phân Tích Chuyên Sâu: Rủi Ro “Thời Gian Thực Hiện Dự Án” Theo Luật Xây Dựng 2025 Và Nghị Định 217/2026/NĐ-CP

Chào quý độc giả, đồng nghiệp và các chủ đầu tư đang theo dõi chuyên trang kiemtoanxaydung.vn. Tôi là Phan Việt Hiếu.

Tiếp nối chuỗi bài phân tích chuyên sâu về những thay đổi mang tính bước ngoặt trong hệ thống pháp luật xây dựng mới, hôm nay tôi sẽ đi sâu bóc tách một chế định pháp lý đặc biệt quan trọng nhưng lại thường bị các Ban Quản lý dự án hiểu sai bản chất: “Thời gian thực hiện dự án”.

Sự chuyển giao hành lang pháp lý từ Nghị định số 175/2024/NĐ-CP sang hệ luật mới bao gồm Luật Xây dựng năm 2025 và Nghị định 217/2026/NĐ-CP đã làm thay đổi hoàn toàn nội hàm của mốc thời gian này. Dưới lăng kính chuyên môn về quản trị dự án và kiểm toán quyết toán, tôi xin phân tích để các Chủ đầu tư nhận diện rõ rủi ro và có chiến lược điều hành phù hợp.

1. Nguyên Tắc Quản Lý Tiến Độ Mang Tính Cưỡng Chế Theo Luật Xây Dựng 2025

Trong hoạt động đầu tư, thời gian thực hiện dự án không phải là một tham số để tham khảo, mà là một giới hạn pháp lý mang tính cưỡng chế.

Căn cứ khoản 1 Điều 34 Luật Xây dựng năm 2025, người quyết định đầu tư là chủ thể có thẩm quyền quyết định thời gian, tiến độ thực hiện khi phê duyệt dự án (bao gồm cả trường hợp điều chỉnh) với nguyên tắc cốt lõi:

  • Phải bảo đảm tính khả thi.

  • Phải phù hợp với chủ trương được cấp có thẩm quyền chấp thuận hoặc quy định khác của pháp luật có liên quan.

Nguyên tắc này khẳng định, mọi sự chậm trễ vượt quá khung thời gian được phê duyệt đều là hành vi vi phạm kỷ luật đầu tư công, kéo theo hàng loạt hệ lụy về điều chỉnh dự án và kiểm điểm trách nhiệm. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là: “Thời gian thực hiện dự án” dùng để đo lường khoảng thời gian nào?

2. Độ Vênh Kỹ Thuật Và “Lỗ Hổng” Quản Lý Tại Nghị Định 175/2024/NĐ-CP

Dưới thời kỳ áp dụng Nghị định số 175/2024/NĐ-CP, việc xác định thời hạn này gặp phải một độ vênh lớn về mặt kỹ thuật lập pháp, tạo ra khe hở cho tình trạng dự án “hoàn thành nhưng đắp chiếu”.

  • Sự đứt gãy giai đoạn: Theo điểm b khoản 1 Điều 4 Nghị định số 175/2024/NĐ-CP, Giai đoạn thực hiện dự án chỉ kết thúc ở bước “nghiệm thu hoàn thành công trình xây dựng”“quyết toán hợp đồng xây dựng”.

  • Điểm bất hợp lý: Công tác cốt lõi nhất để hình thành tài sản là “bàn giao công trình đưa vào sử dụng” lại bị đẩy sang Giai đoạn kết thúc xây dựng theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 4.

Hệ quả thực tiễn: Vì mốc “bàn giao” bị tách khỏi Giai đoạn thực hiện dự án, nên “Thời gian thực hiện dự án” lúc bấy giờ thực chất chỉ là khoảng thời gian để thi công xong phần xác công trình. Một Ban Quản lý dự án chỉ cần tổ chức nghiệm thu hoàn thành hiện trường là coi như “đóng” được Giai đoạn thực hiện, không bị kết luận là chậm tiến độ. Việc công trình có đủ điều kiện để bàn giao cho đơn vị sử dụng vận hành hay không lại nằm ngoài giới hạn đo lường của mốc thời gian này. Điều này làm sai lệch hoàn toàn bản chất kinh tế – kỹ thuật của hoạt động đầu tư.

3. Sự Chuẩn Hóa Khái Niệm Mang Tính Bước Ngoặt Tại Nghị Định 217/2026/NĐ-CP

Nhận diện rõ “lỗ hổng” đó, hệ luật mới đã cấu trúc lại toàn bộ vòng đời dự án.

  • Khôi phục chu trình: Tại điểm b khoản 1 Điều 4 Nghị định số 217/2026/NĐ-CP, công tác “bàn giao công trình đưa vào sử dụng” đã chính thức được kéo trở lại, tích hợp vào Giai đoạn thực hiện dự án.

  • Định nghĩa nghiêm ngặt: Để khóa chặt trách nhiệm của Chủ đầu tư, khoản 6 Điều 3 Nghị định số 217/2026/NĐ-CP đã ban hành một định nghĩa pháp lý vô cùng chặt chẽ: “Thời gian thực hiện dự án là khoảng thời gian được xác định tại quyết định phê duyệt dự án đầu tư xây dựng tính từ thời điểm quyết định đầu tư đến thời điểm hoàn thành, bàn giao đưa vào sử dụng các công trình của dự án.”

Đây là một sự nắn chỉnh chuẩn xác và triệt để. Kể từ ngày 01/07/2026, thời gian thực hiện dự án bắt buộc phải bao trùm toàn bộ chuỗi kiến tạo tài sản: Không chỉ là thi công, nghiệm thu hiện trường, mà phải bao gồm cả thời gian chạy thử, kiểm tra công tác nghiệm thu của cơ quan chuyên môn và hoàn tất thủ tục bàn giao “chìa khóa trao tay” cho đơn vị thụ hưởng.

4. Góc Nhìn Chuyên Gia Và Lưu Ý Thực Tiễn

Từ kinh nghiệm thực chứng trong công tác kiểm toán độc lập và thẩm tra quyết toán, tôi đánh giá quy định tại khoản 6 Điều 3 Nghị định số 217/2026/NĐ-CP là một áp lực rất lớn nhưng vô cùng cần thiết đối với năng lực quản trị của các Chủ đầu tư.

  • Cảnh báo rủi ro pháp lý: Kể từ khi Nghị định 217/2026/NĐ-CP có hiệu lực, nếu hết thời gian thực hiện dự án được phê duyệt mà Chủ đầu tư mới chỉ “thi công xong” nhưng chưa thể “bàn giao đưa vào sử dụng”, dự án đó lập tức bị kết luận là vi phạm tiến độ. Rủi ro đi kèm là việc giải ngân bị đóng băng, các chi phí quản lý dự án phát sinh trong giai đoạn trễ hạn có nguy cơ bị xuất toán thu hồi.

  • Khuyến nghị tư vấn: Khi tổ chức lập Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc Báo cáo kinh tế – kỹ thuật theo hệ luật mới, các đơn vị tư vấn và Ban Quản lý dự án tuyệt đối không được thiết lập “Thời gian thực hiện dự án” bằng cách cộng dồn cơ học thời gian thi công hợp đồng như thói quen cũ. Bắt buộc phải tính toán biên độ dự phòng rủi ro và cộng thêm khoảng thời gian trễ hành chính (thường kéo dài từ 2 đến 4 tháng) dành cho các công tác:

    • Vận hành chạy thử.

    • Chờ cơ quan nhà nước kiểm tra công tác nghiệm thu.

    • Thực hiện thủ tục bàn giao tài sản công.

Việc thiết lập và kiểm soát đúng khung thời gian chính là công cụ tối thượng để bảo vệ tính hợp pháp của dòng tiền và an toàn pháp lý cho người điều hành dự án.

TẢI VỀ VĂN BẢN PHÁP LUẬT

Nhằm hỗ trợ các Chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án rà soát hồ sơ và cập nhật kịp thời các quy định mới, Quý vị có thể tải về hệ thống văn bản pháp lý nguyên bản tại đây:

TƯ VẤN CHUYÊN SÂU CÙNG PHAN ANH FIRM

Sự chuyển giao pháp luật luôn đi kèm với những rủi ro tiềm ẩn nếu không được cập nhật và điều chỉnh kịp thời. Nếu cơ quan, đơn vị của bạn cần tư vấn lập tiến độ tổng thể chuẩn hóa, xin gia hạn thời gian thực hiện dự án, hoặc rà soát hồ sơ quyết toán để tránh rủi ro xuất toán chi phí, hãy liên hệ ngay với PHAN ANH FIRM – Đơn vị chủ quản của chuyên trang kiemtoanxaydung.vn.

Bằng bề dày uy tín và kinh nghiệm thực chiến, dưới sự dẫn dắt trực tiếp của Chuyên gia Phan Việt Hiếu, PHAN ANH FIRM tự hào cung cấp hệ sinh thái dịch vụ pháp lý – kinh tế cốt lõi:

  • Tư vấn quản lý dự án đầu tư xây dựng.

  • Quản lý chi phí đầu tư xây dựng..

  • Tư vấn kiểm toán độc lập chuyên ngành xây dựng.

  • Thẩm tra quyết toán dự án vốn đầu tư.


TRUNG TÂM ĐÀO TẠO & TƯ VẤN QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ PHAN ANH FIRM

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *